komkommerplant

Als salademaker, een fris bijgerecht of gewoon als snoepgroente uit het knuistje: de komkommer is geliefd onder velen. Grote kans dat je deze groene frismaker – oftewel de Cucumis sativus – regelmatig in huis haalt. Maar zelf komkommer kweken is natuurlijk nog veel leuker én lekkerder. Ook fijn: wanneer de basis staat, kun je er lange tijd van oogsten. Zo heb je altijd verse komkommers binnen handbereik, zowel in de tuin als ‘in huis’. Hoe je dit doet, wanneer je start met zaaien en nog veel meer lees je in dit artikel! 

Komkommer kweken: de komkommer plant 

De komkommer is niet zomaar een groente, maar een vruchtgroente. Dit houdt in dat bij deze groente – in tegenstelling tot andere groentes – de vruchten wel worden gegeten. Andere vruchtgroenten zijn onder andere de tomaat, aubergine, en natuurlijk de grote broer van de komkommer: de augurk. Komkommers en augurken komen grotendeels overeen, maar verschillen tijdens het kweekproces: door kruisen en selecteren worden augurken kleiner en harder. Komkommers worden juist groter en zachter.  

Normale versus mini komkommer 

Groeien doet de vruchtgroente in alle soorten en maten. Waarschijnlijk heb je de mini- of snack komkommer wel eens in de supermarkt gespot. Zijn schattige formaat doet overigens niks af aan zijn smaak en voedingswaarden. Deze komen overeen met de ‘normale komkommer’.  

Komkommer kweken: voedingswaarden komkommer planten 

De komkommer is natuurlijk al volop geïntegreerd in de gezonde snackafdeling. Wij snappen wel waarom, want de groene vruchtgroente is niet alleen lekker en gezond, maar ook nog eens verfrissend. Dit laatste komt doordat het grotendeels uit water bestaat, zo’n 95% zelfs (!). Toch bevat de komkommer ook nog een hele hoop andere stoffen die een positief effect hebben op onze gezondheid. Sterker nog, de voordelen zijn eindeloos. Hieronder een selectie: 

  • Het helpt je hydrateren waardoor je lichaam makkelijker gifstoffen afvoert 
  • Laag in calorieën, koolhydraten en suikers 
  • Hoog in vezels, wat je stoelgang bevordert 
  • Rijk aan vitamine-C en antioxidanten 
  • Bevat vele mineralen, onder andere kalium en magnesium 
  • Bevat fytonutriënten wat ontstekingsremmend werkt en de kans op hart- en vaatziekten verkleint 
  • Verbrand? Leg komkommerschijfjes op je verbrande huid voor een verzachtende en kalmerende werking  
  • Bevat ook silica wat goed is voor je nagels, haren, spieren en huid 

Echt alles uit je komkommer halen? Laat de schil dan zitten. Deze is namelijk rijk aan vitamine-C en fytonutriënten. 

Komkommer kweken: wanneer en waar komkommer zaaien?  

Het zaaien start vanaf half april tot mei. Eerder is onverstandig: komkommers kunnen namelijk geen (strenge) vorst verdragen. Gezaaid in april, valt de oogst uit in half juli. Hier blijft het overigens niet bij. De oogst zet namelijk door totdat de nazomer valt of de komkommerplant het door kou begeeft.  

Wat betreft ‘waar’ kun je de komkommer het beste binnen voorzaaien. Ook dit heeft te maken met de kou waar de vruchtgroente niet goed tegen kan. Daarnaast zijn de zaden ook geliefd onder ongedierte, en zijn ze niet bestendig tegen een te natte grond. Zaai je binnen voor? Dan kiemen de zaden binnen één à twee weken. Wanneer je de zaden toch liever buiten plant, doe je dit in een 9×9 pot, bijvoorbeeld in je zelfgebouwde kas of op een zonnige plek in je aangelegde moestuin. 

Een kleine kanttekening: enige basiservaring in je makkelijke moestuin is handig wanneer je met de komkommer aan de slag gaat. Het is namelijk niet het meest makkelijke gewas om zelf te kweken. 

Komkommers kweken in 5 stappen  

Het kom kweekproces neemt – inclusief zaaien – een aantal maanden in beslag. Niks komkommertijd dus! 

Stap 1: voorbereiden

Het proces start bij het kiezen van de zaden. Hierbij is het vooral belangrijk dat je kijkt naar de ruimte die je aan de gewassen kunt bieden. Heb je een grote tuin, kas of moestuin? Kies dan voor zaden die uitgroeien tot een grote komkommer. Maar ook als je niet beschikt over een riante buitenruimte kun je aan de slag. In dit geval kies je voor een pot waarin je minikomkommers kunt kweken. Kies hiervoor een pot met een diameter van minimaal 40 centimeter uit. Koop ook wat extra moestuinvoeding of organische mest in om de plant bij te voeden. Dit doe je vanaf ongeveer acht weken.  
 
Ook kun je, net als bij broccoli kweken, de kans op een goede oogst vergroten door de grond alvorens het zaaien te verbeteren. Dit doe je door de grond af te dekken met zwart plastic zodat het oppervlak kan opwarmen voor de zaailing wordt geplant.  

Stap 2: zaaien

Zaai één zaadje in een pot van minimaal 9 bij 9 centimeter. Minimaal, omdat de zaailingen al vrij groot worden voordat ze naar buiten mogen. Door met een grote pot te werken geef je de wortels de ruimte om groot en sterk te worden. In de pot doe je zaai- en stekgrond en je dekt de zaden af met een mengsel van potgrond en zand. Qua water zorg je dat de zaden vochtig blijven, maar de grond niet continu nat blijft. Qua warmte zet je de pot het liefst binnen op kamertemperatuur op een lichte, zonnige plaats.  

Stap 3: een kruipende of klimmende komkommerplant? 

Nu rest nog de keuze of je de slingerplant – want dat is een komkommerplant – wil laten klimmen of kruipen. In een kas of kleine buitenruimte is klimmen handiger, simpelweg omdat het minder ruimte inneemt en de plant sneller opdroogt na een regenbui. Installeer in dit geval hekwerk waar de plant tegenaan kan groeien. Kruipen is een goed idee wanneer je de plant in een platte bak teelt of wanneer die beschut staat. Bij klimmende teelt hou je een afstand van 60 centimeter tussen elke plant aan. Bij kruipende teelt is dit 150 centimeter. 

Stap 4: verplaats de plant naar buiten

Zijn er al minimaal twee kiemblaadjes boven de grond uit gepiept? Dan mag je de plant vanaf halverwege mei buiten zetten. Wel raden we aan om de plant in een kas te plaatsen of op een andere manier te beschermen tegen regen en kou.  

Stap 5: oogsten

Tijdens oogsttijd is het belangrijk om goed in de gaten te houden wanneer je komkommer rijp is. Wanneer je te laat plukt, groeien de zaden in de komkommer waardoor die minder sappig en zelfs bitter wordt. Is je komkommer zo’n 20 centimeter groot? Dan is het tijd om te oogsten! Oogst het gewas door met een mesje het steeltje achter de komkommer door te snijden. De oogst kun je zo’n drie dagen bewaren op een koele, donkere plaats. Lekkerder is natuurlijk om de komkommer meteen op de dag van oogsten op te eten! 

Overigens geldt: hoe eerder je de komkommer (in het seizoen) oogst, hoe eerder er nieuwe komkommers kunnen groeien die je nog voor de herfst kunt oogsten. Hierna wordt het namelijk te nat en koud voor nieuwe oogsten. Succes met het zelf kweken van komkommer! 

Geïnspireerd geraakt om direct aan de slag te gaan met je balkon of tuin? Registreer je dan nu op Westwing en mis geen enkele exclusieve deal voor een prachtige buitenruimte!